ปวดฟันตอนกลางคืน ทำอย่างไรระหว่างรอพบทันตแพทย์ และเมื่อไรควรรีบไปตรวจ

ปวดฟันตอนกลางคืนควรเริ่มจากเช็กสัญญาณอันตรายก่อนบรรเทาปวด หากหายใจ กลืน หรือพูดลำบาก ให้ไปห้องฉุกเฉินทันที ส่วนอาการปวดที่ยังพอดูแลได้ อาจบรรเทาชั่วคราวระหว่างติดต่อทำนัด แต่ยาและการดูแลที่บ้านไม่ได้รักษาสาเหตุของฟันที่ปวด

ปวดแบบไหนไม่ควรรอถึงเช้า?

การประเมินความเร่งด่วนให้สังเกตจากอาการร่วมและผลกระทบต่อการกินหรือนอน ไม่ใช่แค่ระดับความเจ็บปวดเพียงอย่างเดียว หากไม่แน่ใจว่าอาการของคุณอยู่ในกลุ่มใด แนะนำให้ติดต่อสถานพยาบาลเพื่อช่วยประเมินความเร่งด่วน

อาการที่สังเกตได้	ควรทำอย่างไร
หายใจ กลืน หรือพูดลำบาก; รอบตาหรือคอบวม; ปวดตาหรือการมองเห็นผิดปกติ; ในปากบวมมากหรืออ้าปากลำบาก	ไปห้องฉุกเฉินทันที ไม่ต้องรอคลินิกเปิดหรือรอยาออกฤทธิ์
ปวดมากจนกินหรือนอนไม่ได้ ยาแก้ปวดไม่ช่วย มีไข้ แก้มหรือกรามบวม หรือสงสัยว่ามีหนอง โดยไม่มีอาการฉุกเฉินข้างต้น	ติดต่อทันตแพทย์เร่งด่วน หากคลินิกปิด ให้ติดต่อโรงพยาบาลที่มีบริการทันตกรรมฉุกเฉินเพื่อขอรับการประเมิน
ปวดไม่มาก ยังใช้ชีวิตได้ และไม่มีสัญญาณข้างต้น	ดูแลชั่วคราวและติดต่อทำนัดตรวจ หากปวดต่อเนื่องเกิน 2 วันต้องพบทันตแพทย์ แต่ไม่ต้องรอให้ครบ 2 วันหากอาการแย่ลง

ฝีหนองจากฟันต้องได้รับการรักษาและไม่สามารถหายได้เอง หากเริ่มมีอาการบวมหรือรู้สึกว่าอาการเปลี่ยนไป ควรประเมินความเร่งด่วนใหม่ แม้ว่าก่อนหน้านี้จะกินยาแล้วรู้สึกดีขึ้นก็ตาม

โมเดลฟันเชิงแนวคิดสามชิ้น แสดงตัวอย่างฟันผุ ฟันร้าว และเหงือกบวมแดง ภายใต้หัวข้อปวดฟันเกิดได้หลายสาเหตุ

ระหว่างรอพบทันตแพทย์คืนนี้ ทำอะไรได้บ้าง?

เพื่อบรรเทาอาการปวดชั่วคราว ควรเลือกทานอาหารอ่อนนุ่ม เคี้ยวด้วยฟันอีกข้าง และหลีกเลี่ยงอาหารที่หวาน ร้อนจัด หรือเย็นจัด ใช้แปรงสีฟันขนนุ่มทำความสะอาดอย่างเบามือ ไม่ฝืนใช้ไหมขัดฟันบริเวณซี่ที่กำลังเจ็บ และหลีกเลี่ยงการใช้ของแหลมแคะฟัน

สำหรับผู้ใหญ่ที่สามารถบ้วนปากได้ดี อาจผสมเกลือครึ่งช้อนชาในน้ำอุ่นหนึ่งแก้วเพื่อใช้บ้วนปากแล้วบ้วนทิ้ง ไม่กลืน วิธีนี้เป็นเพียงการดูแลชั่วคราว ไม่ใช่การกำจัดการติดเชื้อ และไม่ควรให้เด็กใช้น้ำเกลือบ้วนปากเพราะอาจเผลอกลืนลงไปได้

ใช้ยาแก้ปวดอย่างไรให้เหมาะกับตัวเอง?

ยาพาราเซตามอลหรือไอบูโพรเฟนอาจช่วยบรรเทาอาการปวดได้ แต่ควรใช้ตามคำแนะนำบนฉลาก และให้เภสัชกรช่วยประเมินความเหมาะสม โดยเฉพาะผู้ที่มีโรคตับ โรคไต แผลในกระเพาะอาหาร มีประวัติแพ้ยา หรือกำลังใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด ผู้ตั้งครรภ์ควรหลีกเลี่ยงการใช้ไอบูโพรเฟน เว้นแต่จะได้รับคำแนะนำจากแพทย์หรือเภสัชกร รวมถึงไม่ควรนำคำแนะนำการใช้ยาของผู้ใหญ่ไปใช้กับเด็ก

ควรตรวจสอบชื่อสารสำคัญก่อนกินยาเพิ่มเติม เนื่องจากยาแก้หวัดบางชนิดมีพาราเซตามอลผสมอยู่แล้ว ห้ามกินยาเกินปริมาณที่ฉลากระบุ และไม่ใช้ไอบูโพรเฟนร่วมกับยาแก้ปวดกลุ่มเดียวกัน (เช่น นาพรอกเซน) โดยไม่ได้รับคำแนะนำ หากใช้ยาแล้วอาการไม่ดีขึ้น ควรขอรับการประเมินแทนการเพิ่มปริมาณยาเอง

ข้อควรระวังคือห้ามนำยาแอสไพรินไปวางบนฟันหรือเหงือกที่ปวดโดยตรง หากเผลอกินยาเกินขนาด ให้รีบขอความช่วยเหลือทางการแพทย์ทันที พร้อมนำซองยาหรือจดรายการยาที่ใช้ไปด้วย

ปวดตอนกลางคืนบอกสาเหตุได้หรือไม่?

ช่วงเวลาที่ปวดเพียงอย่างเดียวไม่สามารถบอกสาเหตุที่แน่ชัดได้ อาการปวดฟันอาจเกิดจากหลายปัจจัย เช่น ฟันผุ ฟันร้าว วัสดุอุดฟันหลวมหรือแตก โรคเหงือก หรือการติดเชื้อ จึงไม่ควรสรุปด้วยตัวเองว่าต้องรักษารากฟันหรือถอนฟัน ทันตแพทย์จำเป็นต้องตรวจหาสาเหตุที่แท้จริง เพื่อวางแผนการรักษาให้เหมาะสมกับฟันซี่นั้น ๆ

เช็ก 5 เรื่องก่อนติดต่อทำนัด

เตรียมข้อมูลเหล่านี้เท่าที่ทำได้ เพื่อช่วยให้ทีมรักษาประเมินอาการของคุณได้รวดเร็วขึ้น:

เริ่มปวดเมื่อไร ปวดตรงไหน และเป็นต่อเนื่องหรือเป็นพัก ๆ
อาหาร การเคี้ยว หรือท่านอนกระตุ้นให้ปวดหรือไม่
มีไข้ บวม รสผิดปกติในปาก หรืออ้าปากลำบากหรือไม่
ปวดจนกินหรือนอนไม่ได้ และใช้ยาแล้วทุเลาหรือไม่
ใช้ยาอะไรไปแล้ว เวลาใด มีโรคประจำตัว แพ้ยา หรือตั้งครรภ์หรือไม่

หากมีสัญญาณฉุกเฉิน ให้ไปโรงพยาบาลทันที ไม่ต้องรอจดข้อมูลให้ครบ

คำถามที่พบบ่อย

ทำไมบางครั้งนอนราบแล้วปวดมากขึ้น?

อาการปวดในช่องปากบางชนิดอาจทำให้รู้สึกปวดมากขึ้นเมื่ออยู่ในท่านอนราบ การลองหนุนศีรษะให้สูงขึ้นในท่าที่สบายอาจช่วยบรรเทาอาการได้ชั่วคราว แต่วิธีนี้ไม่ได้เป็นการบ่งบอกว่าเป็นโรคใด และไม่ควรใช้วิธีนี้เพื่อรอดูอาการหากมีสัญญาณอันตรายร่วมด้วย

ควรซื้อยาปฏิชีวนะกินเองหรือไม่?

ไม่ควรซื้อยาปฏิชีวนะมากินเองหรือนำยาที่เหลือของผู้อื่นมาใช้ อาการปวดฟันไม่ได้จำเป็นต้องใช้ยาปฏิชีวนะทุกกรณี ทันตแพทย์จะเป็นผู้ประเมินความจำเป็น การรักษาที่ต้นเหตุยังสำคัญ แม้บางรายจะได้รับยาปฏิชีวนะร่วมด้วย

ถ้าตื่นเช้าแล้วหายปวด ยังต้องไปตรวจไหม?

หากมีอาการปวดซ้ำ ต้องพึ่งยาแก้ปวด หรือเคยมีอาการบวม ควรไปพบทันตแพทย์เพื่อตรวจดู แม้ว่าขณะนั้นจะรู้สึกปวดน้อยลงแล้วก็ตาม การที่อาการทุเลาลงไม่ได้เป็นการยืนยันว่าปัญหาที่ฟันได้รับการแก้ไข โดยเฉพาะหากสงสัยว่ามีฝีหนอง จึงไม่ควรยกเลิกนัดตรวจเพียงเพราะความเจ็บปวดลดลง

หากมีสัญญาณฉุกเฉิน ให้ไปโรงพยาบาลทันที ไม่รอการตอบแชต

แหล่งอ้างอิง

ทันตแพทย์ผู้ตรวจทานบทความ

ทพญ.กนกสิริ จริยเศรษฐพงศ์ (หมอปันปัน)

วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต (ทันตกรรมประดิษฐ์) จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
ทันตแพทยศาสตรบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย (เกียรตินิยมอันดับ 2)

นัดปรึกษาคุณหมอ →

(ข้อมูลนี้เป็นคำแนะนำทั่วไป ไม่ใช้แทนการตรวจวินิจฉัยหรือคำแนะนำเฉพาะบุคคลจากทันตแพทย์)

แผนที่คลินิก · ใกล้ BTS เพลินจิต

ปรึกษาปัญหาฟันฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย